Xe ưu tiên được quyền đi trước xe khác khi qua đường giao nhau từ bất kỳ hướng nào tới. Khi nhiều xe ưu tiên cùng đến nơi giao nhau, chúng đi theo một thứ tự do luật quy định. Đây là kiến thức xuất hiện cả trong câu hỏi lý thuyết lẫn các câu sa hình.
Thứ tự 5 nhóm xe ưu tiên
- Xe chữa cháy của Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ và xe chữa cháy của các lực lượng khác được huy động đi làm nhiệm vụ chữa cháy.
- Xe của lực lượng quân sự, công an, kiểm sát đi làm nhiệm vụ khẩn cấp; đoàn xe có xe Cảnh sát giao thông dẫn đường.
- Xe cứu thương đi làm nhiệm vụ cấp cứu.
- Xe hộ đê đi làm nhiệm vụ; xe đi làm nhiệm vụ cứu nạn, cứu hộ, khắc phục sự cố thiên tai, dịch bệnh hoặc xe đi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp.
- Đoàn xe tang.
Mẹo nhớ thứ tự: cháy, quân sự và công an, cứu thương, hộ đê và cứu nạn, tang. Lưu ý xe cứu thương đứng sau xe quân sự, công an làm nhiệm vụ khẩn cấp, điều nhiều người hay nhầm.
Xe ưu tiên phải đang làm nhiệm vụ và có tín hiệu
Bốn nhóm đầu chỉ được hưởng quyền ưu tiên khi đang đi làm nhiệm vụ và phải có tín hiệu ưu tiên. Một xe Cảnh sát giao thông không phát tín hiệu ưu tiên được coi như xe bình thường, xe khác được vượt khi bảo đảm an toàn. Sử dụng quyền của xe ưu tiên khi không làm nhiệm vụ là hành vi bị nghiêm cấm.
| Loại xe | Đèn nhấp nháy |
|---|---|
| Xe chữa cháy; xe quân sự làm nhiệm vụ khẩn cấp; xe cứu thương | Màu đỏ |
| Xe công an, kiểm sát làm nhiệm vụ khẩn cấp; xe Cảnh sát giao thông dẫn đường | Màu xanh và đỏ |
| Xe hộ đê; xe cứu nạn, cứu hộ, khắc phục sự cố thiên tai, dịch bệnh | Màu xanh |
Quyền của xe ưu tiên
Bốn nhóm xe ưu tiên đầu tiên (không gồm đoàn xe tang) khi làm nhiệm vụ:
- Không bị hạn chế tốc độ.
- Được đi không phụ thuộc vào tín hiệu đèn giao thông.
- Được đi vào đường ngược chiều và các đường khác có thể đi được. Riêng trên đường cao tốc, chỉ được đi ngược chiều trên làn dừng xe khẩn cấp.
- Vẫn phải tuân theo hiệu lệnh của người điều khiển giao thông và biển báo hiệu tạm thời.
Gặp xe ưu tiên phải làm gì?
Khi có tín hiệu của xe ưu tiên, người và phương tiện tham gia giao thông phải giảm tốc độ, đi sát lề đường bên phải hoặc dừng lại để nhường đường, không được gây cản trở. Luật cũng cấm vượt xe khi gặp xe ưu tiên.
Xe ưu tiên trong câu hỏi sa hình
Trong sa hình, xe ưu tiên đang làm nhiệm vụ được đi trước kể cả khi đi từ đường không ưu tiên ra. Thứ tự xét thường là: xe ưu tiên, rồi xe trên đường ưu tiên, rồi đến quy tắc nhường xe bên phải. Xem quy tắc nhường đường và cách giải sa hình.
Câu hỏi về xe ưu tiên trong bộ 600 câu
Câu 95. Xe ưu tiên (trừ đoàn xe tang) tham gia giao thông đường bộ khi đi làm nhiệm vụ được quyền ưu tiên nào dưới đây?
Giải thích: Xe ưu tiên đi làm nhiệm vụ (trừ đoàn xe tang) "không bị hạn chế tốc độ; được phép đi không phụ thuộc vào tín hiệu đèn giao thông, đi vào đường ngược chiều, các đường khác có thể đi được"; riêng trên đường cao tốc chỉ được đi ngược chiều trên làn dừng xe khẩn cấp. Cả ba ý đều khớp với quy định này. Căn cứ: Khoản 4 Điều 27 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024.
Câu 96. Khi có tín hiệu của xe ưu tiên, người và phương tiện tham gia giao thông đường bộ phải tuân thủ quy định nào dưới đây?
Giải thích: Khi có tín hiệu của xe ưu tiên, người và phương tiện tham gia giao thông "phải giảm tốc độ, đi sát lề đường bên phải hoặc dừng lại để nhường đường". Tăng tốc hoặc tránh sang bên trái đều cản đường xe ưu tiên. Căn cứ: Khoản 5 Điều 27 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024.
Câu 97. Khi đang lái xe, phía trước có một xe Cảnh sát giao thông không phát tín hiệu ưu tiên, người lái xe có được phép vượt hay không?
Giải thích: Luật chỉ cấm vượt "khi gặp xe ưu tiên", mà xe ưu tiên phải đang đi làm nhiệm vụ và có tín hiệu ưu tiên. Xe Cảnh sát giao thông không phát tín hiệu được coi như xe bình thường nên được vượt khi bảo đảm an toàn, nhưng không được vượt ở phần đường dành cho người đi bộ qua đường. Căn cứ: Điểm g, h khoản 6 Điều 14 và khoản 3 Điều 27 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024.
Câu 112. Khi tham gia giao thông trên đường cao tốc, xe ưu tiên đi làm nhiệm vụ khẩn cấp được đi ngược chiều trong trường hợp nào dưới đây?
Giải thích: Xe ưu tiên được đi vào đường ngược chiều, nhưng "riêng đối với đường cao tốc, chỉ được đi ngược chiều trên làn dừng xe khẩn cấp". Đi ngược chiều trên các làn xe chạy tốc độ cao rất dễ gây va chạm trực diện. Căn cứ: Khoản 4 Điều 27 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024.
Câu 495. Xe nào được quyền đi trước trong trường hợp này?
Giải thích: Xe mô tô đi trên đường ưu tiên, còn phía xe cứu thương có biển giao nhau với đường ưu tiên. Tuy vậy xe cứu thương đang đi làm nhiệm vụ cấp cứu là xe ưu tiên, được quyền đi trước xe khác khi qua đường giao nhau từ bất kỳ hướng nào tới, nên xe mô tô phải nhường. Căn cứ: Khoản 2 và khoản 5 Điều 27 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024; biển W.208, Phụ lục C QCVN 41:2024/BGTVT.
Nguồn: Điều 27; khoản 24 Điều 9; điểm g khoản 6 Điều 14 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024.